معرفی کتاب:آشنایی با نسبیت خاص

نام کتاب :آشنایی با نسبیت خاص
نویسنده : رابرت رزنیک

مترجم: جعفر گودرزی
انتشارات : نشر دانشگاهی

کتاب 254 صفحه ای را که در بالا معرفی کردم یکی از منابع درسی دانشجویان برای یادگیری  نسبیت خاص  است. برای خواندن این کتاب باید ورق و قلم برداشت و برای اثبات روابط آن اقدام کرد. یاد گرفتن فیزیک آن هم نسبیت بدون نوشتن روابط ریاضی آن غیر ممکن است. باید گفت که فهم نسبیت مشکل است. در زمانی هم که نسبیت توسط اینشتین ارائه شد دانشمندان با تعجب فراوان با آن برخورد کردند . چون مسائلی بنیادی از فیزیک را زیر سوال برده بود. تا اینکه  دانشمندانی که به منطقه ای خاص برای رویت خورشید گرفتگی اعزام شده بودند به بررسی نظریه نسبیت به طور شهودی پرداختند و اعلام کردند که نسبیت درست کار می کند. پس از آن بود که  اینشتین به شهرت جهانی رسید. شهرت وی تا آنجا بود که حتی مردم عادی هم در باره نظریه او با هم بحث می کردند و فرمول معروف او را بر روی در و دیوار می نوشتند. رابطه ای که جرم را به انرژی و بالعکس مرتبط می کند. شاید اگر شخصی شروع به خواندن روابط نسبیت بکند ممکن است با خود بگوید:"چه آسان . اینشتین کار مهمی نکرده بود." ولی فکر بکری که در ورای این روابط خوابیده است اهمیت دارد و از آن بالاتر شجاعت فردی که  ایستاد و یک تنه
 در برابر دانشمندان  و نوابغ عصر خودش قرار گرفت و گفت : باید در روابط اساسی فیزیک باز نگری شود. چنین کاری اعتماد به نفس خاصی را می طلبد. به هر حال با خواندن تنها یک کتاب نمی توان حریف نسبیت شد. باید به صورت عمیق بر روی مفاهیم آن فکر کرد. مخصوصا نسبیت خاص و گرانش. تمام زیبایی نسبیت در بحث گرانش به وجود می آید. آنجا که کار به معادلات ستاره ها و سیاه چاله ها می رسد. واقعا بسیار عجیب است.
اما در این کتاب شما ابتداء با فرمول بندی نسبیت خاص آشنا می شوید و سپس دوباره تمام روابط فیزیک را با در نظر گرفتن قانون نسبیت باز نویسی می کنید که باعث می شود جملاتی به روابط کلاسیکی اضافه شود. البته باید توجه کرد که تنها در سرعت های بسیار بالا که با سرعت نور قابل مقایسه باشند اثرات نسبیتی آشکار می شوند و اهمیت پیدا می کنند. همچنین در این کتاب مطالب تاریخی هم آورده شده. مورد مهم این کتاب مراجع عالی است که در انتهای فصول گنجانده شده و برای مطالعات تخصصی تر مفید خواهند بود.
رابرت رزنیک در سال 1968 در مقدمه این کتاب می نویسد: " نوشتن این کتاب با علاقه عشق گونه ای صورت گرفته است. نسبیت همیشه یک موضوع مورد علاقه من بوده است و اینشتین یکی از قهرمانان دوره جوانی من بود."
زمینه تجربی نظریه نسبیت خاص - سینماتیک نسبیتی -دینامیک نسبیتی - نسبیت و الکترومغناطیس - پارادوکس دو قلوها- اصل هم ارزی ونسبیت عام از جمله عناوین این کتاب می باشد.

دکتر جعفر گودرزی مترجم محترم این کتاب از اساتید دانشگاه فردوسی مشهد هستند.

                                                                 

معرفي کتاب: آشنايي با نظريه نسبيت

نام کتاب: آشنايي با نظريه نسبيت

نويسنده: ويليام دي. مک گلين (Mcglinn Wiliam D)

مترجم: محسن سربيشه اي - فاطمه اشرف مقيمي

انتشارات: دانشگاه فردوسي مشهد

با مرور 9فصل اين کتاب 210 صفحه اي، متوجه مي شويم که اين کتاب بر نسبيت عام بيشتر تاکيد دارد. فصلهاي 1 تا 4 به نسبيت خاص پرداخته ولي مقدمه اي براي بيان نسبيت عام هستند.بنابراين کتاب حاضر در زمره کتب نسبيت عام به حساب مي آيد. با شنيدن نسبيت عام به ياد گرانش و فضا-زمان و احتمالا سياه چاله ها مي افتيم. بله نسبيت عام طرفدادان بسياري دارد و جذابيت هاي بسياري در آن نهفته است. در بين تمام موضوعات فيزيک و فيزيکدانان،نسبيت و آلبرت انيشتين  از همه شهرتي جهاني بيشتري دارند به گونه اي که مردم عامي هم از آنها ياد مي کنند. انيشتين مانند يک بازيگر هاليوود شهرت جهاني دارد.
اين کتاب که چاپ اول آن در سال 1385 صورت گرفته داراي فصلهاي زير مي باشد:
1-مباني نسبيت خاص  2-هندسه فضا-زمان  3-ديناميک نسبيتي  4-نسبيت ميدانهاي تانسوري  5-گرانش و فضا-زمان   6-نسبيت عام   7-متريکهاي کروي و کاربردهاي آنها  8-متريکهاي با تقارن  9-کيهانشناسي .

 
نويسنده در مقدمه کتاب مي گويد:" اين کتاب درآمدي بر نظريه نسبيت خاص و عام فراهم مي آورد که مي تواند به عنوان يک درس در يک نيمسال براي دانشجويان دوره کارشناسي فيزيک و رياضي مورد استفاده قرار گيرد. برخورداري دانشجويان از فهم خوبي از نسبيت، براي درک اصول وحدت و قيدهايي که در نظريه هاي کلاسيکي و کوانتومي ايجاد مي کند،حائز اهميت است. فرض کرده ام که دانشجوياني که اين کتاب را مورد استفاده قرار مي دهند يک دوره مقدماتي فيزيک را گذرانده باشند و داراي اطلاعات پايه اي حسابان مانند بردارها و ماتريسها هستند. به علاوه بهتر است دانشجويان از يک برنامه رياضيات مانند Maple  يا Mathematica استفاده کنند. اغلب دانشجويان فيزيک در دانشگاه هاي آمريکا در ابتداي سال سوم تحصيل خود، و بسياري حتي يک سال جلوتر، اين پيشنيازهاي لازم را گذرانده اند".
هم چنين در پايان هر فصل تعداد کمي تمرين قرار داده شده که نويسنده از دانشجويان فيزيک انتظار دارد که همه را حل کنند. مترجمين کتاب نيز از اعضاي هيات علمي دانشگاه فردوسي مشهد هستند.